దీపావళి అంటే కేవలం , దీపాల పండుగేనా? చీకటిపై వెలుగు విజయం… అజ్ఞానంపై జ్ఞానం విజయం… స్త్రీ శక్తికి ప్రతీక.

దీపావళి అంటే కేవలం , దీపాల పండుగేనా? చీకటిపై వెలుగు విజయం… అజ్ఞానంపై జ్ఞానం విజయం… స్త్రీ శక్తికి ప్రతీక.

నేటి చర్చ : కొత్తగూడెం, దీపావళి అనగానే మనకు ముందుగా గుర్తుకొచ్చేది దీపాల వెలుగులు, పటాసుల శబ్దాలు, కొత్త బట్టలు, మిఠాయిలు, ఆనందోత్సాహాలు. కానీ దీపావళి అంటే కేవలం ఒక పండుగ మాత్రమే కాదు.

దాని వెనుక ఎన్నో ఆధ్యాత్మిక, సాంస్కృతిక, సామాజిక భావనలు దాగి ఉన్నాయి.

అసలు దీపావళి అంటే ఏమిటి?

'దీపావళి' అనే పదం సంస్కృతంలోని 'దీప' మరియు 'ఆవళి' అనే పదాల కలయిక. దీపం అంటే వెలుగు, ఆవళి అంటే వరుస. అంటే వరుసగా వెలిగించే దీపాల సమూహమే దీపావళి.

భారతదేశంలోని వివిధ ప్రాంతాల్లో దీపావళిని వివిధ పురాణ గాథలు, సంప్రదాయాలు, విశ్వాసాల ఆధారంగా జరుపుకుంటారు.

శ్రీరాముడు రావణుడిని సంహరించి అయోధ్యకు తిరిగి వచ్చిన సందర్భంగా ప్రజలు దీపాలు వెలిగించారని ఒక ప్రసిద్ధ విశ్వాసం ఉంది. మరికొన్ని ప్రాంతాల్లో శ్రీకృష్ణుడు నరకాసురుడిని సంహరించిన విజయానికి గుర్తుగా దీపావళిని జరుపుకుంటారు. లక్ష్మీదేవి ఆరాధనకు కూడా ఈ పండుగలో ప్రత్యేక స్థానం ఉంది.

జైన సంప్రదాయంలో మహావీరుడి నిర్వాణ దినంగా, సిక్కు సంప్రదాయంలో బందీ ఛోర్ దివస్‌గా కూడా ఈ పండుగకు ప్రాముఖ్యత ఉంది.

దీపావళి ఎందుకు జరుపుకుంటాం?

దీపావళి మనకు ఒక గొప్ప సందేశాన్ని ఇస్తుంది.

చీకటి ఎంత గాఢంగా ఉన్నా ఒక చిన్న దీపం వెలుగునిస్తుంది. అలాగే జీవితంలో ఎన్ని కష్టాలు, సమస్యలు, నిరాశలు ఎదురైనా మనిషి ఆశను కోల్పోకూడదని ఈ పండుగ బోధిస్తుంది.

చెడుపై మంచి విజయం సాధించాలి. అజ్ఞానంపై జ్ఞానం విజయం సాధించాలి. ద్వేషంపై ప్రేమ గెలవాలి. అసత్యంపై సత్యం నిలవాలి.

అందుకే దీపావళి వెలుపలి చీకటిని తొలగించే పండుగ మాత్రమే కాదు, మనిషిలోని అజ్ఞానం, అహంకారం, అసూయ, ద్వేషం అనే చీకట్లను తొలగించుకోవాల్సిన సందర్భం కూడా.

దీపావళి – స్త్రీ శక్తికి ప్రతీక!

దీపావళిని స్త్రీ శక్తి కోణంలో కూడా అర్థం చేసుకోవాల్సిన అవసరం ఉంది.

భారతీయ సంస్కృతిలో లక్ష్మీదేవి సంపదకు, ఐశ్వర్యానికి ప్రతీకగా కొలవబడుతుంది. దుర్గాదేవి శక్తికి, కాళికాదేవి దుష్టశక్తుల నిర్మూలనకు ప్రతీకలుగా ఆరాధించబడతారు.

స్త్రీ అంటే కేవలం ఒక కుటుంబానికి పరిమితమైన వ్యక్తి కాదు. ఆమె సృష్టికి మూలం, కుటుంబానికి ఆధారం, సమాజ నిర్మాణంలో కీలక శక్తి.

ఒక ఇంట్లో దీపం వెలిగించే మహిళ, ఆ ఇంటి ఆనందానికి మాత్రమే కాదు, ఆ కుటుంబ భవిష్యత్తుకు కూడా వెలుగునిస్తుంది.

అయితే దేవతలను పూజించడం మాత్రమే స్త్రీ శక్తికి ఇచ్చే గౌరవం కాదు. నిజ జీవితంలో మహిళలకు సమాన హక్కులు, విద్య, ఆర్థిక స్వాతంత్ర్యం, గౌరవం, భద్రత కల్పించినప్పుడే స్త్రీ శక్తిని నిజంగా గౌరవించినట్లవుతుంది.

దేవతగా పూజించే స్త్రీని మనిషిగా గౌరవించలేని సమాజం తన సంస్కృతిని ప్రశ్నించుకోవాలి.

నేటి సమాజానికి దీపావళి ఇచ్చే సందేశం ఏమిటి?

ఈ రోజుల్లో మన ఇళ్లలో వందలాది దీపాలు వెలుగుతున్నాయి. కానీ పక్కింట్లో ఆకలి ఉందా లేదా అని ఆలోచిస్తున్నామా?

మన వీధుల్లో విద్యుత్ దీపాలు మెరుస్తున్నాయి. కానీ పేద పిల్లల జీవితాల్లో విద్య అనే దీపం వెలుగుతోందా?

మన ఇళ్లలో సంపదను ఆహ్వానిస్తున్నాం. కానీ సమాజంలో పేదరికం, నిరుద్యోగం, అసమానతలను తొలగించడానికి ప్రయత్నిస్తున్నామా?

పటాసులు కాల్చడం కంటే పేదవాడి జీవితంలో ఆనందం నింపడం గొప్పది. ఖరీదైన దీపాలు కొనడం కంటే నిరుపేద విద్యార్థి చదువుకు సహాయం చేయడం గొప్పది.

పర్యావరణాన్ని కాపాడుతూ, శబ్ద కాలుష్యాన్ని తగ్గిస్తూ, అవసరమైన వారికి సహాయం చేస్తూ దీపావళిని జరుపుకుంటే ఈ పండుగకు మరింత అర్థం చేకూరుతుంది.

ముగింపు:

దీపావళి అంటే ఇంటి ముందు దీపాలు వెలిగించడం మాత్రమే కాదు… మన హృదయాల్లో మానవత్వాన్ని వెలిగించడం.

దీపావళి అంటే సంపదను ఆరాధించడం మాత్రమే కాదు… సమాజంలోని ప్రతి ఒక్కరికీ గౌరవంగా జీవించే అవకాశాన్ని కల్పించడం.

దీపావళి అంటే దేవతలను పూజించడం మాత్రమే కాదు… ప్రతి మహిళలోని శక్తిని గుర్తించి గౌరవించడం.

చీకటిని తిట్టుకుంటూ కూర్చోవడం కంటే ఒక దీపాన్ని వెలిగించడం మేలు.

అలాగే సమాజంలోని సమస్యలను విమర్శించడం మాత్రమే కాకుండా, వాటిని మార్చే ప్రయత్నం చేయడం మనందరి బాధ్యత.

ఈ దీపావళి ప్రతి ఇంటిలో వెలుగును, ప్రతి మనసులో మానవత్వాన్ని, ప్రతి మహిళ జీవితంలో ఆత్మగౌరవాన్ని, ప్రతి పేదవాడి జీవితంలో ఆశను నింపాలని కోరుకుందాం.

దీపం వెలగాలి… మనిషిలో మానవత్వం మేల్కొనాలి!